Zbadanie fascynującego zagadnienia chemii gazów szlachetnych w ekstremalnych warunkach i wykazanie, że nawet najbardziej szlachetne pierwiastki mogą charakteryzować się bogatą reaktywnością chemiczną. Taki cel założył sobie zespół pod kierunkiem prof. Mihailsa Arhangelskisa z Wydziału Chemii UW, którego projekt otrzymał finansowanie w konkursie OPUS 30+LAP/Weave Narodowego Centrum Nauki.
W konkursie OPUS 30 w ścieżce LAP polskie zespoły badawcze mogą ubiegać się o finansowanie projektów realizowanych we współpracy dwu- lub trójstronnej z zespołami z zagranicy w ramach programu Weave. W XXX edycji konkursu eksperci Narodowego Centrum Nauki (NCN) ocenili projekty angażujące naukowców z Polski i Słowenii, a ich rekomendacje zostały zaakceptowane przez słoweńską agencję ARIS (Javna agencija za znanstvenoraziskovalno in inovacijsko dejavnost Republike Slovenije), która sfinansuje prace słoweńskich zespołów.
Finansowanie otrzymało sześć projektów. Łączny budżet przeznaczony dla polskich zespołów to ponad 11,1 mln zł.
Wśród nagrodzonych projektów jest Eksploracja chemii gazów szlachetnych w ekstremalnych warunkach w oparciu o przewidywanie struktury krystalicznej realizowany pod kierunkiem prof. Mihailsa Arhangelskisa z Wydziału Chemii UW.
Świat gazów szlachetnych
Celem naszego projektu jest wykazanie, że pomimo swojej „szlachetności” gazy szlachetne mogą reagować z innymi pierwiastkami, jeśli zostaną odpowiednio pobudzone poprzez dobór optymalnych warunków reakcji. W szczególności stwierdzono, że gazy szlachetne reagują znacznie łatwiej pod wysokim ciśnieniem od 10 do 100 GPa, ale jeszcze większą reaktywność można uzyskać poprzez połączenie z wysokimi temperaturami w eksperymentach zwanych laserowo nagrzewanymi kowadłami diamentowymi – czytamy w opisie projektu.
Projekt otrzymał finansowanie w wysokości 1 726 372 zł. Po stronie partnera zagranicznego kierownikiem badań jest prof. Matic Lozinšek z Instytutu Jožefa Stefana.