Prof. Ivan Čolović doktorem honoris causa UW

7 maja odbyła się uroczystość nadania profesorowi Ivanowi Čoloviciowi tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Warszawskiego. Honorowy doktorat został przyznany serbskiemu humaniście na wniosek Wydziału Polonistyki przez Senat UW, uchwałą z dnia 16 grudnia 2009 r. Promotorem doktoratu był prof. Andrzej Mencwel z Instytutu Kultury Polskiej, a recenzentami profesorowie: Wojciech Burszta z PAN, Aleksander Naumow z UJ oraz Joanna Kurczewska z PAN.

Profesor Ivan Čolović należy do grona najwybitniejszych współczesnych antropologów i etnologów europejskich. Podczas studiów na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Belgradzie specjalizował się w zakresie filologii romańskiej, tłumaczył literaturę francuską, m.in. Rolanda Barthesa, Roberta Escarpita, Georgesa Bataille'a, Georgesa Pouleta i Claude Lévi-Straussa. Studia doktorskie z etnologii ukończył na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Belgradzkiego. Następnie wykładał na Uniwersytecie w Rennes, we Francji, a do roku 2002 pracował w Instytucie Etnografii Serbskiej Akademii Nauk i Sztuk.

W pracach badawczych profesor Čolović koncentruje się na zagadnieniach dotyczących tożsamości etnicznej i kulturowej w krajach Europy Środkowej i Południowej. Interesuje się wpływem czynników politycznych, religijnych i społecznych na stan świadomości ludzi zamieszkujących Bałkany. Uczony jest autorem kilkunastu książek, ponad 200 artykułów oraz wielu ważnych publikacji zbiorowych. Założył też serię wydawniczą Biblioteka XX wieku, w ramach której ukazało się około 160 tłumaczeń najistotniejszych prac humanistycznych z dziedziny politologii, antropologii, etnologii oraz socjologii. Jego prace przekładane są na wiele języków, m.in.: język angielski, niemiecki, francuski, polski, włoski i grecki.

Na szczególną uwagę zasługuje również społeczna działalność humanisty, który nawet w okresie rządów Slobodana Miloševicia angażował się w propagowanie w krajach byłej Jugosławii idei społeczeństwa obywatelskiego i demokratycznego modelu państwa. Włączył się też w tworzenie serbskich oddziałów międzynarodowych organizacji, które zajmują się upowszechnianiem idei demokratycznych (Komitet Helsiński, Centrum na rzecz Demokracji, Centrum na rzecz Praw Człowieka). Profesor Čolović należał również do najaktywniejszych uczestników ruchu antywojennego, któremu w sposób szczególny zależało na pojednaniu skłóconych stron konfliktu jugosłowiańskiego. Za swoją działalność zarówno naukową, jaki i społeczną uhonorowany został prestiżową nagrodą im. Herdera.

– Składając dzisiaj hołd dokonaniom intelektualnym pana profesora Ivana Čolovicia widzimy w nim przede wszystkim humanistę, który łączy pasje poznawcze z działalnością kulturotwórczą i społeczno-edukacyjną. Widzimy w nim człowieka opowiadającego się za wzorcami społeczeństwa demokratycznego i obywatelskiego. Widzimy w nim badacza problematyki narodowej i narodowościowej, podejmującego analizy z zakresu antropologii, folklorystyki i filologii – mówił podczas uroczystości wręczenia honorowego doktoratu prof. Stanisław Dubisz, dziekan Wydziału Polonistyki.

Prof. Čolović podkreślił zaś, że zaszczyt przyznania mu tej godności jest w decydującym stopniu zasługą polskich naukowców, którzy od wielu lat interesują się jego pracą, a którzy swoimi przekładami, komentarzami i interpretacjami przyczynili się do wzbogacenia jego dorobku naukowego.