Uniwersytet Warszawski Monumenta Universitatis Varsoviensis

Monumenta Universitatis Varsoviensis to seria wydawnicza obejmująca nie tylko historię uczelni, lecz także rozwój poszczególnych dziedzin naukowych, dziedzictwo kulturowe i artystyczne Uniwersytetu Warszawskiego oraz życiorysy rektorów i biografie najwybitniejszych uniwersyteckich uczonych. Dotychczas nakładem Wydawnictw Uniwersytetu Warszawskiego ukazało się 12 tomów.

Dzieje uczelni

Po ponad trzydziestu latach od publikacji Dziejów Uniwersytetu Warszawskiego, pod redakcją Stefana Kieniewicza i Andrzeja Garlickiego, podjęto próbę całościowego przedstawienia historii Uniwersytetu Warszawskiego. Historię rozbito na dwa tomy: XIX wiek – redagowany przez prof. Tomasza Kizwaltera oraz XX wiek – nad którym czuwa dr hab. Piotr M. Majewski. Ponieważ w tym drugim okresie działo się nieco więcej, tom został podzielony na dwie części: losy Uniwersytetu od pierwszej do końca drugiej wojny światowej oraz te najnowsze.

 

Dyscypliny naukowe

W serii MUV odrębnie potraktowano historię poszczególnych dziedzin naukowych. W tomie dotyczącym historii nauk ścisłych i przyrodniczych, pod kierunkiem prof. Andrzeja K. Wróblewskiego, przedstawione zostały badania i najważniejsze osiągnięcia w astronomii, naukach biologicznych, chemii, fizyce, geografii, matematyce, naukach geologicznych i medycznych. W książce można przeczytać m.in. o odkryciu chromatografii przez Michaiła Cwieta czy materii hiperjądrowej przez Mariana Danysza i Jerzego Pniewskiego, po którym obaj uczeni byli kilkakrotnie zgłaszani do Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki.

 

W opracowaniu jest również tom poświęcony historii nauk humanistycznych, nad którym czuwa prof. Henryk Samsonowicz. Przedstawione zostaną w nim dokonania uniwersyteckich uczonych z zakresu archeologii, historii, historii sztuki, filologii, filozofii i etnologii. Serię zamknie tom nauk społecznych, redagowany przez prof. Marka Wąsowicza. Tam zgromadzone zostaną osiągnięcia prawników, politologów, socjologów oraz ekonomistów.

 

Sylwetki profesorów

Portrety uczonych. Profesorowie Uniwersytetu Warszawskiego zawiera 333 biogramy wydanych w sześciu woluminach. To sylwetki nieżyjących już profesorów UW. Opublikowane zostały nie tylko współczesne artykuły, ale też przedruki XIX- i XX- wiecznych artykułów. W przedrukowanych tekstach zachowano oryginalne formy gramatyczne oraz pisownię.

 

Wśród kryteriów doboru postaci liczyły się przede wszystkim osiągnięcia naukowe, które konfrontowane były z osiągnięciami europejskimi i światowymi, a także rola, jaką dany profesor pełnił na uczelni. Ważna była przynależność do instytucji i towarzystw naukowych: Polskiej Akademii Nauk, Polskiej Akademii Umiejętności czy Towarzystwa Naukowego Warszawskiego.

 

Poczet rektorów

Dostępny jest też Poczet rektorów. To publikacja o życiu i dokonaniach wszystkich 44 rektorów Uniwersytetu Warszawskiego pisana w nieco luźniejszej publicystycznej formie. Jej autorem jest dr Robert Gawkowski z Archiwum UW, który wcześniej na łamach pisma uczelni opisywał w odcinkach sylwetki rektorów UW. Teraz Poczet… dostępny jest w rozszerzonej wersji w wydaniu książkowym. Można w nim przeczytać m.in. o rektorze miłośniku kaktusów i rektorze, który był pra, pra, pra… wnukiem Jana Kochanowskiego.

 

Dziedzictwo kulturowe i artystyczne

Archiwalne zdjęcia uczelni można obejrzeć w albumie Uniwersytet Warszawski i fotografia 1839-1921. Ludzie, miejsca, wydarzenia. To nie tylko bogato ilustrowana książka, lecz także opowieść o historii uczelni, której autorką jest Danuta Jackiewicz.

Powstaje również książka zatytułowana Gmachy Uniwersytetu Warszawskiego. Będzie to pełne opracowanie historii zabytkowych uniwersyteckich budynków, jakiego do tej pory nie było. Szczegółowo zostaną opisane m.in. Villa Regia (Pałac Kazimierzowski) oraz inne budowle przy Krakowskim Przedmieściu, Obserwatorium Astronomiczne, budynek przy Hożej, a także uniwersyteckie ogrody. Publikację uzupełnią archiwalne fotografie.

 

Monumenta (1)

Zespół rektorski ds. serii MUV, pod przewodnictwem prof. Wojciecha Tygielskiego, został powołany w 2009 roku przez ówczesną rektor prof. Katarzynę Chałasińską-Macukow. W przygotowanie publikacji zaangażowanych jest kilkudziesięciu autorów oraz ośmiu redaktorów prowadzących. Wśród nich są byli rektorzy UW: Henryk Samsonowicz i Andrzej Kajetan Wróblewski, a także profesorowie Waldemar Baraniewski, Tomasz Kizwalter, Piotr M. Majewski, Piotr Salwa, Wojciech Tygielski i Marek Wąsowicz.

Kontakt: monumenta@uw.edu.plDostępne są:

– Dzieje Uniwersytetu Warszawskiego 1816-1915

– Dzieje Uniwersytetu Warszawskiego 1915-1945

– Dzieje Uniwersytetu Warszawskiego po 1945

– Nauki ścisłe i przyrodnicze na Uniwersytecie Warszawskim

– Portrety uczonych. Profesorowie Uniwersytet Warszawskiego 1816-1915

– Portrety uczonych. Profesorowie Uniwersytet Warszawskiego 1915-1945

– Portrety uczonych. Profesorowie Uniwersytet Warszawskiego Po 1945 (cz. 1)

– Portrety uczonych. Profesorowie Uniwersytet Warszawskiego po 1945 (cz. 2)

– Poczet Rektorów Uniwersytetu Warszawskiego

– Uniwersytet Warszawski i fotografia 1839-1921. Ludzie, miejsca, wydarzenia

 

Czytaj online

W przygotowaniu:

– Nauki humanistyczne na Uniwersytecie Warszawskim

– Nauki społeczne na Uniwersytecie Warszawskim

– Gmachy Uniwersytetu Warszawskie

 

Informacja o zniżkach dla studentów, pracowników i emerytowanych pracowników UW