Uniwersytecka badaczka laureatką prestiżowego grantu

Dr Justyna Olko z Instytutu Badań Interdyscyplinarnych „Artes Liberales” UW zdobyła - w drodze międzynarodowego konkursu - prestiżowy Starting Grant, przyznany przez Europejską Radę Nauki (ERC) w ramach programu IDEAS. To sukces badaczki i całej uczelni - dr Olko jest dziewiątą w historii, pochodzącą z Polski, laureatką tego grantu i zarazem piątą z UW.

Dr Justyna Olko jest adiunktem w Instytucie Badań Interdyscyplinarnych „Artes Liberales” UW i kierownikiem Pracowni „Spotkania Starego i Nowego Świata”. Zajmuje się etnohistorią i antropologią Mezoameryki prekolumbijskiej i wczesnokolonialnej oraz filologią i lingwistyką języka nahuatl (azteckiego), którego naucza na naszej uczelni od 12 lat. Jest jedną z nielicznych osób w Europie czytających dawne teksty w tym języku. W 2009 r. zdobyła subsydium Focus Fundacji na rzecz Nauki Polskiej, które pozwoliło jej na stworzenie w Polsce zespołu zajmującego się przedhiszpańskim i wczesnokolonialnym światem Indian Nahua i problematyką europejsko-indiańskiego zderzenia kultur.

Na swój projekt badawczy dr Olko otrzymała od Europejskiej Rady Nauki ponad 1,3 mln euro. Grant będzie realizowany przez 5 lat w Instytucie Badań Interdyscyplinarnych „Artes Liberales” UW we współpracy z hiszpańskim Universidad de Sevilla i Instituto de Docencia e Investigación Etnológica de Zacatecas w Meksyku. Podstawa projektu to stworzenie międzynarodowego, interdyscyplinarnego zespołu badawczego przełamującego bariery środowiskowe, akademickie i dyscyplinarne. Jego członkami będą historycy, filolodzy, lingwiści i antropolodzy z Polski, Hiszpanii, USA i Meksyku, w tym także badacze i studenci pochodzenia tubylczego (Indianie Nahua).

Celem badań jest szczegółowa rekonstrukcja i poznanie mechanizmów przekazu kulturowego między Europą a Ameryką w rozległej perspektywie czasowej - od XVI wieku przez okres kolonialny - aż po współczesność. Bardzo istotne w podejściu dr Olko jest także połączenie źródeł historycznych i współczesnych, europejskiej i tubylczej perspektywy. Przedmiotem badań będą przede wszystkim zmiany zachodzące w żywym do dziś języku oraz kulturze Indian Nahua („Azteków”), z drugiej zaś strony w języku hiszpańskim i kulturze „iberoamerykańskiej”, rozwijającej się na terenie Nowego Świata. Planowane badania pozwolą na identyfikację i zrozumienie kluczowych czynników zmiany (takich jak intensywność, długość, charakter kontaktu, postawy i strategie badanych grup), a także związków między zmianą językową a transformacjami i ciągłością w szerzej rozumianej kulturze. Wyzwaniem jest powiązanie aktualnej kultury i dialektów języka nahuatl z ich wcześniejszymi, historycznymi fazami.

Założona w 2007 r. Europejska Rada Nauki (ERC) to pierwsza ponadnarodowa organizacja zajmująca się stymulowaniem, wspieraniem i finansowaniem badań naukowych w Europie. ERC oferuje badaczom kilka rodzajów grantów: Starting Grants, Advanced Grants, Consolidator Grants i Synergy Grants, a także granty dla obecnych laureatów ERC. Granty przyznawane są w drodze międzynarodowych konkursów i żeby je zdobyć, trzeba pokonać bardzo dużą konkurencję. Od 2007 r. ERC Starting Grant otrzymało dziewięcioro polskich młodych badaczy, w tym pięcioro z UW: prof. Mikołaj Bojańczyk i prof. Piotr Sankowski oraz dr Natalia Letki, dr Stefan Dziembowski i dr Justyna Olko. ERC Advanced Grant przyznano do tej pory trzem wybitnym i doświadczonym naukowcom z Polski, w gronie których jest dwóch badaczy z naszej uczelni: profesorowie Tomasz Dietl (UW i PAN) i Andrzej Udalski.

Więcej informacji na stronie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej