Premier RP nagrodził uniwersyteckich naukowców

Nagrody Prezesa Rady Ministrów uznawane są za jedne z bardziej prestiżowych w kraju. W tym roku premier Donald Tusk wyróżnił siedmioro uniwersyteckich naukowców.

• za rozprawy doktorskie;
• za rozprawy habilitacyjne;
• za wybitny dorobek naukowy lub artystyczny;
• za wybitne osiągnięcie naukowe lub artystyczne;
• za wybitne krajowe osiągnięcia naukowo-techniczne.

Na stronie internetowej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów pojawiła się już lista wyróżnionych osób, zaakceptowana przez premiera Donalda Tuska.

Za wybitny dorobek naukowy nagrodzony został prof. dr hab. Janusz Jurczak, pracownik Wydziału Chemii UW.

Prof. dr hab. Janusz Jurczak należy do najwybitniejszych chemików organików. Cieszy się wielkim autorytetem w kraju i szerokim uznaniem międzynarodowym. Wśród licznych osiągnięć naukowych Profesora J. Jurczaka należy wymienić nowatorskie badania syntezy organicznej (wprowadzenie metod stereokontrolowanej syntezy organicznej), wprowadzenie badań z zastosowaniem metod wysokiego ciśnienia w chemii organicznej (opracowanie techniki nowych metod syntezy makrocyklicznych receptorów molekularnych skutecznych w kompleksowaniu kationów, anionów i cząsteczek obojętnych) oraz osiągnięcia w dziedzinie chemii supramolekularnej i biologii molekularnej, w których jest od wielu lat światowym ekspertem. W działalności naukowej Profesora J. Jurczaka zwraca uwagę fakt podejmowania działań z obszarów badawczych najbardziej nowatorskich, często nie realizowanych w innych krajowych ośrodkach naukowych. Należy również podkreślić wartość aplikacyjną opracowanych procedur i metod syntezy (o czym świadczy rozległa współpraca Profesora z ośrodkami farmaceutycznymi), w których Profesor J. Jurczak wykorzystał doświadczenia z badań podstawowych.

Za wybitne osiągnięcie naukowe lub artystyczne premier wyróżnił dr hab. Joannę Jurewicz z Wydziału Orientalistycznego UW oraz prof. hab. Zbigniewa Stojka z Wydziału Chemii UW.

Książka pt. Fire and Cognition in the Rgveda pióra dr Joanny Jurewicz (Warszawa 2010) stanowi wybitny wkład w naukę światową, a przede wszystkim w studia indologiczne, religioznawcze, filozoficzne i z zakresu historii kultury. Dzieło to jest niezwykle udaną i oryginalną rekonstrukcją filozoficznej myśli Rygwedy, a więc najstarszego indyjskiego tekstu (15-13 w. pne.), zawierającego wielki zbiór hymnów napisanych w sanskrycie. Dzięki interdyscyplinarnemu podejściu i udanemu zastosowaniu metod językoznawstwa kognitywnego Autorka odczytała na nowo semantyczne warstwy tych starożytnych przekazów, identyfikując w ten sposób te podstawowe elementy metafizyki Arjów, które stanowią fundament całej późniejszej kultury indyjskiej, w tym również abstrakcyjnych pojęć filozoficznych. Badania dr J. Jurewicz, choć pozornie dotyczyły tylko jednego starożytnego dzieła, to w istocie ukazały pierwociny kształtowania się myśli filozoficznej w całym świecie indoeuropejskim. Tak więc, dzięki znakomitemu warsztatowi i nowatorskim analizom dr J. Jurewicz ujawniła nieznane dotychczas pokłady starożytnych treści, z tego też względu jej ustalenia mają wielkie znaczenie dla polskiej i światowej humanistyki.

Zgłoszone do nagrody osiągnięcie naukowe z obszaru chemii analitycznej, chemii fizycznej i chemii materiałów dotyczy charakteryzacji mikroelektrod, która pozwoliła opracować nową metodę elektrosyntezy polimerów o unikalnej strukturze i tworzenia nanomateriałów kompozytowych. Profesor Z. Stojek zaproponował nowe rozwiązania konstrukcyjne, wskazał nowe pola zastosowań oraz wyprowadził szereg równań opisujących otrzymane zależności prądowe w różnych warunkach. Pojawiło się pierwsze w literaturze wyjaśnienie, dlaczego w nieobecności elektrolitu podstawowego dochodzi do pojawienia się prądów stacjonarnych dla nienaładowanych analitów. Osiągnięciem prof. Zbigniewa Stojka i jego zespołu jest wykazanie, że przy powierzchni mikroelektrod w nierozcieńczonych ciekłych substancjach tworzą się ciecze jonowe nowego typu.

Dr hab. Jacek Jaworski z Międzynarodowego Instytutu Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie otrzymał nagrodę za rozprawę habilitacyjną: Wybrane mechanizmy regulacji morfologii drzewka dendrytycznego i kolców dendrytycznych neuronów hipokampa. Naukowiec habilitował się na Wydziale Biologii UW.

Rozprawa dotyczy mechanizmów molekularnych formowania drzewka dendrytycznego i kolców dendrytycznych zawierających synapsy pobudzeniowe, a więc zjawisk kluczowych dla prawidłowych funkcji mózgu, uczenia się i pamięci. Wyniki rozprawy, oparte na nowoczesnym i oryginalnym warsztacie metodycznym, zawierają odkrycia nowych mechanizmów rządzących morfogenezą i funkcjonowaniem neuronów. Zostały one opublikowane w czołowych czasopismach neurobiologicznych.

• Dr Paweł Migasiewicz z Wydziału Historycznego UW. Rozprawa: "Stanisław Wolnowicz (ok. 1670-1738). Rzeźbiarz baroku w Polsce".
• Dr Grzegorz Ochała z Wydziału Historycznego UW. Rozprawa: "Chronological System of Christian Nubia".
• Dr Renata Welc-Falęciak z Wydziału Biologii. Rozprawa:"Pasożyty krwi gryzoni Babesia microti i Bartonella spp. Patagonne dla człowieka: badania środowiskowe i molekularne"