KRONIKA WYDARZEŃ

Nasz Primus Ekspert

Studenci warszawskich uczelni znaleźli się wśród zwycięzców konkursu Primus Inter Pares na najlepszych studentów RP (ogólnopolski konkurs organizowany przez Zrzeszenie Studentów Polskich). 30 września ogłoszono wyniki. Zwyciężył Bartosz Kraszewski z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego z Olsztyna. Warszawiacy triumfowali jednak w organizowanym po raz pierwszy konkursie Primus Ekspert - Najlepszy w Swojej Dziedzinie. W kategorii "prawnik" zwyciężył Konrad Osada z Uniwersytetu Warszawskiego, najlepszym ekologiem jest Justyna Zawadzka z Politechniki Warszawskiej, w kategorii "sportowiec" wygrał Piotr Członka z warszawskiej Akademii Wychowania Fizycznego, a w kategorii "ekonomista" - Cezary Pietrasik ze Szkoły Głównej Handlowej.

Chashitsu w BUW

Specjalny pawilon herbaciany (jap. chashitsu) otwarto 19 października br. w Bibliotece Uniwersyteckiej. To pierwszy taki pawilon w Polsce i drugi - po Anglii - w Europie. Dokładnie w takich odbywają się w Japonii tradycyjne ceremonie parzenia herbaty.
Pawilon przypłynął do Polski w wielkim kontenerze. Wykonali go japońscy mistrzowie zgodnie z tradycyjnymi wzorami, przez półtora miesiąca pięciu japońskich majstrów montowało go na II piętrze BUW.
Pawilon podarowała Uniwersytetowi Warszawskiemu Fundacja im. Takashimy Koichiego, nieżyjącego już honorowego konsula generalnego RP w Osace.

Medal UW dla profesora Nilsa Christie

Profesor Nils Christie jest światowej sławy kryminologiem, emerytowanym profesorem kryminologii na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Oslo. Jest autorem książek, tłumaczonych i wznawianych w wielu krajach. Wśród nich Limits topain- Granice cierpienia, książka, która narodziła się w trakcie wykładów w Polsce i dyskusji z polskimi naukowcami, traktująca 0 celach i granicach kary. Wydana kilka lat temu Crime Control as Industry: Towards Gulags Western Style doczekała się już czwartego wydania i ma istotny wpływ na przebieg dyskusji o reformie więziennictwa zarówno w Stanach Zjednoczonych jak i na kontynencie amerykańskim. Ostatnia, wydana w tym roku - Dogodna ilość przestępstw - A suitable amount of crime również przynosi opis doświadczeń współpracy między norweskimi i polskimi uczonymi.
Dlaczego Nils Christie zasłużył na Medal Uniwersytetu Warszawskiego? Pierwsze publikacje młodego profesora poświęcone strażnikom w obozach koncentracyjnych niemal w naturalny sposób przywiodły go do Polski, gdzie nawiązał bliskie kontakty i współpracę z nestorem polskiej kryminologii - Jerzym Batawia. W późniejszym okresie, gdy kryminologia była nauką najpierw zakazaną, a następnie powoli i opornie rozwijaną - profesor Nils Christie był tym, który nie tylko odwiedzał nasz kraj i utrzymywał kontakt z Uniwersytetem - wykładając jako visiting professor już w końcu lat 60. Nils Christie umożliwiał również polskim naukowcom kontakt z nauką europejską organizując konferencje zarówno w krajach skandynawskich jak i w Polsce. Był inicjatorem pierwszych Dni Skandynawsko-Polskich, najpierw w Polsce w 1980 roku, a następnie w Danii rok później. Każde spotkanie owocowało wydawnictwem i dalszymi kontaktami. Miało to niezwykle istotny wpływ na rozwój myśli krytycznej odnośnie prowadzonej w kraju polityki karnej i nie będzie przesadą stwierdzenie, że kontakty te miały kapitalne znaczenie dla kierunków reform, w dużej mierze bazujących na doświadczeniach skandynawskich, jakie dokonały się w Polsce najpierw w roku 1981, a następnie w roku 1989-1990.
Nils Christie organizował nie tylko liczne konferencje, na które zapraszał polskich uczonych. Dbał również o kontakty polskich i skandynawskich studentów. Kilkakrotnie w latach 1980-87 zarówno studenci z Polski z Wydziału Prawa i Administracji jak i z Instytutu w Oslo brali udział w wymianach naukowych, które inicjował profesor Nils Christie.
Nils Christie jest przyjacielem Polski, Polaków i w swój głęboko ludzki sposób trafia nie tylko do naukowców i studentów - spotyka się również z praktykami, w tym i z funkcjonariuszami więziennymi. W 2002 roku miał on główne wystąpienie na Zjeździe Penitencjarnym w Polsce, w trakcie którego podkreślał osiągnięcia polskiej nauki i polskiej reformy penitencjarnej, a jednocześnie wskazywał na zagrożenia stojące przed Polską polityką karną. Głęboka znajomość polskich realiów ma istotny wpływ na możliwość korzystania z jego doświadczeń przez naukowców i praktyków w kraju.
Wielokrotnie odwiedzając nasz kraj zawsze chętnie wykłada i spotyka się z polskimi studentami. Wcześniej, gdy kontakty z Zachodem były mocno utrudnione, organizował wyjazdy polskich studentów Wydziału Prawa i IPSiR-u na kongresy kryminologiczne i konferencje zagraniczne. Czuje się związany z naszym Wydziałem Prawa zarówno naukowo jak i emocjonalnie, i chociaż wykłada w Oslo to myśl jego znana jest i polskim naukowcom, i polskim studentom i ma istotny wpływ na cywilizowanie polskiej polityki karnej.
Obecna wizyta profesora Nilsa Christie dobrze wpisuje się w dotychczasowy dorobek pracy profesora na rzecz Wydziału Prawa i Administracji UW i całego UW. Profesor Nils Christie został zaproszony do wygłoszenia wprowadzającego wykładu na konferencji IPSiR-u - Czego Obawiają Się Ludzie (15 listopada 2004), a także na konferencji na Wydziale Prawa poświęconej bieżącej polityce karnej, która będzie również okazją do promocji Jego najnowszej książki - Dogodna ilość przestępstw.

W rocznicę "Nocy Kryształowej"

9 listopada w rocznicę "Nocy Kryształowej" - krwawego pogromu niemieckich Żydów przez hitlerowskie bojówki SA w roku 1938 - cała Europa obchodziła Międzynarodowy Dzień Walki z Faszyzmem i Antysemityzmem. W związku z tym "Otwarta Rzeczpospolita" Stowarzyszenie Przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii w porozumieniu z Rektorem Uniwersytetu Warszawskiego zorganizowało spotkanie nt. Od stów do czynów? Czy Europie grozi recydywa ruchów faszystowskich?
Do panelu, który rozpoczął dyskusję, zaproszono: Konstantego Geberta (Gazeta Wyborcza), Sergiusza Kowalskiego (ISP PAN), Adama Szostkiewicza (Polityka), Tomasza Żukowskiego (IBL PAN); dyskusję poprowadził Jerzy Jedlicki (IH PAN) Spotkanie odbyło się w Pałacu Kazimierzowskim, w Sali Senatu UW.

III Dni Erasmusa

Była to inicjatywa mająca na celu promocję programu stypendialnego Unii Europejskiej Socrates -Erasmus. III Dni Erasmusa odbyły się w gmachu Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie w dniach 19-20 XI.
Przy około 20 stoiskach informowano 0 zasadach korzystania z programu stypendialnego oraz przybliżano specyfikę odbywania stypendium w różnych krajach wspólnoty. Organizatorem III Dni Erasmusa była Organizacja Erasmus-Socrates Network na Uniwersytecie Warszawskim.

The 7* Days of Polyphonic Ethnology

W dniach 19-21 listopada 2004 roku w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej UW odbyła się konferencja The 7"1 Days of Polyphonic Ethnology, zorganizowana przez studentów etnologii z Warszawy, Krakowa i Berlina. Była to już siódma z cyklu imprez, które odbywają się regularnie co pół roku, natomiast polscy studenci biorą w nich udział od października 2003 roku, kiedy to po raz pierwszy konferencja miała miejsce w Warszawie.
Dni etnologii polifonicznej powstały jako inicjatywa berlińskich studentów antropologii, którzy - z powodu braku szerszego forum, na którym nie byliby ograniczeni z jednej strony rządzącą na co dzień na uczelniach hierarchią, z drugiej zaś rutyną, która często każe uczestnikom podobnych spotkań skupiać się wyłącznie na odczytach, pozbawiając ich możliwości wymiany doświadczeń 1 poglądów - postanowili organizować spotkania, pozwalające na zmianę tej sytuacji.
Tematy kolejnych konferencji w założeniu mają stanowić pewne kontinuum. Przedmiotem poprzedniej były wydarzenia 1 maja 2004 w Berlinie - uroczystości związane z rozszerzeniem Unii Europejskiej i społeczne reakcje na ten fakt. Dwa dni poświęciliśmy na obserwację wydarzeń i krótkie badanie terenowe, którego przedmiotem były poszczególne grupy biorące w nich udział - policja, dziennikarze, demonstranci, widzowie. Tym razem zastanawialiśmy się nad możliwościami praktycznego stosowania wiedzy i umiejętności, które zdobywamy podczas studiów, w dziedzinach pokrewnych etnologii. Ze względu na fakt, że uprawomocnienie wiedzy, którą dysponuje etnolog, stanowi jego osobiste doświadczenie, wspomniane pokrewieństwo upatrujemy szczególnie w turystyce i dziennikarstwie. Rozmawiano zarówno o warsztacie i metodach pracy jak i społecznych oczekiwaniach wobec etnologa oraz konkretnych możliwościach zatrudnienia.

Zakończenie prac konserwatorskich w BUW

Największy w zbiorach polskich zespół rycin Rembrandta (1606-1669), 154 prace (prawie połowa oeuvre graficznego) oraz 35 rycin jego uczniów lub kopii jego dzieł, m.in. autorstwa Ferdinanda Bolą (1616-1680), Willema van der Leeuw (1603-1665) i Georga Friedricha Schmidta (1712-1775), został poddany fachowej konserwacji i zabiegom zabezpieczającym. Akwaforty te, ofiarowane przez Stanisława Kostkę Potockiego w latach 1818-1821 ówczesnemu Królewskiemu Uniwersytetowi, były opracowane i wklejone do woluminu przez pierwszego kustosza Gabinetu Rycin Jana Feliksa Piwarskiego.
Tak ogromne przedsięwzięcie nie byłoby możliwe bez wsparcia udzielonego w 2003 roku Bibliotece Uniwersyteckiej przez Fundację na Rzecz Nauki Polskiej. Kompleksowa konserwacja rycin Rembrandta oraz historycznego albumu została ostatecznie ukończona zgodnie ze wstępną specyfikacją dołączoną do wniosku Biblioteki Uniwersyteckiej, będącej podstawą zawartej umowy SUBIN 4/2003 i stanowiącą nieodłączną część kontraktu między Biblioteką a Fundacją na Rzecz Nauki Polskiej.
Prace trwały ponad rok. Najpierw wszystkie ryciny zostały odklejone od kart woluminu i delikatnie oczyszczone, zbadano PH papieru, dokonano niezbędnych reperacji rozdarć lub przetarć i uzupełnienia drobnych ubytków. Następnie każda rycina została zmontowana w specjalnym pojedynczym passe-partout wykonanym z bezkwasowego kartonu. Pracochłonnej konserwacji poddano również wolumin, który jest obiektem zabytkowym, przykładem polskiego kolekcjonerstwa z przełomu XVIM/XlX w. Do ponownie zszytego i oczyszczonego albumu, w miejsce wymontowanych rycin wklejono identycznych rozmiarów cyfrowe kopie oryginałów, aby zachować pierwotny wygląd i układ kolekcji.
Wszystkie prace, wymagające wielkiej staranności, dokładności i cierpliwości, a przede wszystkim fachowości, wypadły bardzo dobrze, o czym przedstawiciele Fundacji mieli okazję przekonać się na specjalnym pokazie. Nowe teczki, w których obecnie przechowywane są akwaforty Rembrandta, zostały zaopatrzone w nalepki informujące, że konserwacja obiektów została przeprowadzona dzięki subwencji interwencyjnej Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej.
Przyznanie subwencji interwencyjnej nie tylko pozwoliło na zachowanie graficznych dzieł Rembrandta w dobrym stanie, ale również umożliwiło podjęcie wszechstronnych badań naukowych nad tym zespołem, co było jednym z warunków przyznania dotacji. Przygotowana przez dr Jolantę Talbierską, starszego kustosza dyplomowanego w Gabinecie Rycin BUW i kierownika projektu "Rembrandt", publikacja jest na ukończeniu i powinna ukazać się do końca roku 2004. Autorka uzyskała na ten cel przez wydawnictwo Neriton wysoki grant z Komitetu Badań Naukowych oraz decyzją Prorektora prof. dr. hab. Wojciecha Maciejewskiego dofinansowanie z rezerwy rektorskiej badań własnych. Dzięki temu możliwe jest wydanie obszernej, polsko- angielskiej publikacji naukowej poświęconej kolekcji Rembrandta ze zbiorów Gabinetu Rycin Biblioteki Uniwersyteckiej, opatrzonej kompletem ilustracji i tablicami z przerysami znaków wodnych.
W przyszłości planowana jest również wystawa, a wcześniej pokaz wybranych prac z tego zespołu wraz z wykładem o twórczości graficznej Rembrandta oraz prezentacją z przebiegu prac konserwatorskich.

Opracowała: Jolanta Talbierską

Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej finansuje naprawę aparatury naukowej

We wrześniu 2004 r. przeprowadzono naprawę systemu optycznego oscylatora parametrycznego (OPO) znajdującego się w Instytucie Fizyki Doświadczalnej UW. System laserowy OPO służy do wytwarzania światła o bardzo małej szerokości spektralnej i długości fali przestrajalnej w obszarze od nadfioletu do podczerwieni (ok. 225 - 1000 nm). Jest on wykorzystywany w Pracowni Spektroskopii Oddziaływań Międzyatomowych, kierowanej przez prof. dr. hab. Pawła Kowalczyka, do badań struktury energetycznej cząsteczek dwuatomowych. System OPO uległ poważnej awarii na początku 2004 r. Jego naprawa została dofinansowana przez Fundację na Rzecz Nauki Polskiej w ramach programu SUBIN nr 14/2004.

"Dobry procent" dla Fundacji Uniwersytetu Warszawskiego

Fundacja Uniwersytetu Warszawskiego zawiadamia wszystkich członków społeczności akademickiej UW, że uzyskała status organizacji pożytku publicznego (nr rejestru KRS 0000218937). Fundacja UW działa od 1988 r. na rzecz Uniwersytetu Warszawskiego, zarówno w zakresie prowadzenia i finansowania inwestycji (m. in. kompleks Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie), jak też poprzez dotowanie przedsięwzięć (konferencji, wydawnictw, wyjazdów naukowych), organizowanych przez wydziały i instytuty UW oraz studenckie koła naukowe (więcej informacji na stronie: fuw. pl). Dzięki uzyskaniu statusu organizacji pożytku publicznego Fundacja UW może korzystać z wielu przysługujących tym organizacjom uprawnień, w tym z możliwości otrzymywania 1% należnego podatku przy rocznym rozliczeniu podatku dochodowego od osób fizycznych, tzw. "dobrego procentu".
Chcąc wspomóc w ten sposób działalność Fundacji UW, należy między 1 stycznia 2005 r. a dniem złożenia swojego zeznania podatkowego za rok 2004 (najpóźniej 30 kwietnia 2005 r.) wpłacić na konto Fundacji - PKO Bank Polski SA XV O/Warszawa, 30 1020 1156 0000 7502 0008 7213 - równowartość 1% obliczonego należnego podatku za rok 2004, wpisując jako tytuł wpłaty "wpłata na rzecz organizacji pożytku publicznego na podstawie art. 27d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych" (dowód wpłaty należy przechowywać razem z zeznaniem podatkowymi). Prawo to przysługuje każdemu podatnikowi - także temu, który otrzymuje zwrot podatku.
Uzyskane w ten sposób środki będą w całości przeznaczone na działalność statutową Fundacji UW, służącą wspieraniu naszej Uczelni. Darczyńcy mogą określać dotowane cele i projekty oraz kontrolować wykorzystanie przekazanych środków. Działalność Fundacji UW i jej Zarządu jest oceniana przez Senat UW na podstawie rocznego sprawozdania. Już dziś polecamy się pamięci wszystkich osób związanych z Uniwersytetem Warszawskim, z góry wyrażając wdzięczność za wszelkie wpłaty na konto naszej Fundacji - dla dobra naszej Uczelni.

Obchody Święta UW - listopad 2004 r.

Akt erekcyjny Uniwersytetu wydał car Aleksander 119 listopada 1816 r. Wiadomość o tym podała prasa warszawska pod koniec grudnia tegoż roku, zaś jej oficjalne potwierdzenie nadeszło w pierwszych dniach stycznia 1817 r. Odtąd Uniwersytet zaczął funkcjonować pod kierownictwem Rady Ogólnej ze Stanisławem Staszicem na czele. Po półtorarocznej blisko działalności, zakończonej wyborem rektora i Rady Uniwersytetu Królewskiego, odbyła się uroczysta inauguracja uczelni w dniu 14 maja 1818 r. Oficjalna nazwa uczelni brzmiała: "Królewski Warszawski Uniwersytet", a jej pierwszym rektorem został ks. Wojciech Anzelm Szweykowski.
W tym roku obchodziliśmy 188. rocznicę powstania uczelni. Tradycyjnie już listopad na Uniwersytecie Warszawskim to miesiąc obfitujący w szereg imprez o różnorakim charakterze, organizowanych w ramach obchodów tego urodzinowego święta. W tym roku w dniach od 3 do 29 listopada odbyło się 55 imprez - w tym: konferencje, wykłady, pokazy, spotkania, wystawy, imprezy sportowe i kulturalne. Tegoroczne obchody zwieńczył Koncert Urodzinowy w Teatrze Polskim, podczas którego wystąpiła Edyta Geppert oraz Chór Akademicki UW i Zespół Pieśni i Tańca UW "Warszawianka".