Uniwersytet Warszawski Projekty i osiągnięcia naukowe

Naukowcy z UW prowadzą badania dotyczące ponad 3 tys. tematów badawczych z zakresu nauk humanistycznych i społecznych, ścisłych i przyrodniczych, a także medycznych i technicznych. Ponad 1,5 tys. projektów realizowanych jest z grantów zdobytych w polskich lub międzynarodowych konkursach. Zespoły z UW współpracują z ośrodkami z całego świata, w wielu dziedzinach mają już uznaną na świecie pozycję.

 

Poniżej prezentuje wybrane przykłady z szerokiego spektrum uniwersyteckich projektów sukcesów naukowych. Aktualne informacje o najnowszych odkryciach, ciekawych badaniach i zdobytych grantach ukazują się w aktualnościach.

 

Dzięki regularnym pomiarom jasności ponad miliarda gwiazd naszej Galaktyki astronomowie z Obserwatorium Astronomicznym UW odkryli nieznaną klasę gwiazd zmiennych pulsujących. Są to obiekty gorętsze od Słońca. Niezwykłą cechą nowo odkrytych gwiazd jest ogromna zmiana ich parametrów fizycznych zachodząca w ciągu zaledwie około pół godziny. Tak szybkich zmian nie obserwowano dotąd w przypadku żadnych obiektów pulsujących. >> blap_ogle_oauw
Prof. Krystian Jażdżewski wraz z zespołem lekarzy, biologów, genetyków, matematyków i bioinformatyków z Centrum Nowych Technologii UW prowadzi badania dotyczące dziedziczenia chorób i zastosowania technologii sekwencjonowania nowej generacji w medycynie. Stworzył program badań przesiewowych „Badamy geny”, którego celem jest przebadanie wszystkich Polaków po to, aby poznali swoje ryzyko zachorowania na raka i wiedzieli, co mogą zrobić, żeby nie zachorować. >> Zespół prof. Krystiana Jażdżewskiego z Centrum Nowych technologii UW, jpg
Kom el-Dikka jest największym i najważniejszym stanowiskiem archeologicznym w egipskiej Aleksandrii. Prace wykopaliskowe trwają tam nieprzerwanie od 1960 roku. Prowadzą je badacze z Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW we współpracy z Egipskim Ministerstwem Starożytności. 1 kwietnia 2017 roku w Kom el-Dikka otwarto park archeologiczny dla turystów. >> Zdjęcie późnoantycznego teatru w Kom el-Dikka
Badacze z Wydziału Geologii pracują na zlecenie Europejskiej Organizacji do Badań Astronomicznych w Południowej Hemisferze (European Organisation for Astronomical Research in the Southern). Oceniają warunki geologiczne i geotechniczne pod projektowane teleskopy Czerenkowa w obserwatorium Paranal w północnym Chile, na pustyni Atacama. >> Wizualizacja Cherenkov Telescope Array
Dr hab. Joanna Sułkowska z Centrum Nowych Technologii została uznana przez UNESCO za „wschodzący talent nauki”. Na liście International Rising Talents 2017 znalazło się 15 badaczek, które zdaniem UNESCO mogą zmienić świat. Dr hab. J. Sułkowska została wyróżniona w kategorii osób poszukujących nowych źródeł leków. >> Zdjęcie dr hab. J. Sułkowskiej
Całkowicie bezpieczne, kwantowe łącza o dużej przepustowości, a nawet konstrukcja jednej z odmian komputerów kwantowych – to możliwe zastosowania nowego źródła pojedynczych fotonów zbudowanego na Wydziale Fizyki. Po raz pierwszy pozwala ono na żądanie wyprodukować nie pojedynczy foton, lecz ich dużą, precyzyjnie kontrolowaną grupę. >> Zdjęcie nowego źródła pojedynczych fotonów zbudowanego na Wydziale Fizyki UW
Prof. Andrzej Udalski z Obserwatorium Astronomicznego UW został laureatem nagrody Dan David Prize. To międzynarodowe wyróżnienie przyznawane przez Uniwersytet w Tel Awiwie i Fundację Dan David za osiągnięcia mające przełomowe znaczenie naukowe, technologiczne, kulturalne i społeczne dla współczesnego świata. >> Zdjęcie prof. Andrzeja Udalskiego
Stwardnienie rozsiane (SM) wywołuje bardzo poważne konsekwencje wynikające z zaburzenia działania układu nerwowego. Dzięki terapii opracowanej na Wydziału Biologii udało się całkowicie zahamować objawy SM u myszy. Teraz naukowcy sprawdzają, czy terapia zadziała u ludzi. >> Zdjęcie laboratorium UW
Badaczom z Centrum Nowych Technologii i Wydziału Fizyki udało się zwiększyć trwałość i produktywność mRNA. Wynalazek może znaleźć zastosowanie w immunoterapii, czyli tzw. szczepionkach przeciwnowotworowych, a także umożliwić przeprogramowywanie komórek macierzystych na potrzeby medycyny regeneracyjnej. >> Zdjęcie prof. J.Jemielitego i dr J.Kowalskiej
Konsorcjum FoodConnects, którego członkiem jest UW, wygrało konkurs Europejskiego Instytutu Innowacji i Technologii na utworzenie wspólnoty wiedzy i innowacji w obszarze żywności – KIC Food4Future. W Warszawie powstanie jedno z pięciu regionalnych centrów dowodzenia EIT Food, koordynujących prace partnerów konsorcjum. >> Wizualizacja zależności pomiedzy partnerami przemysłu spożywczego
Astronomowie z prowadzonego na UW projektu OGLE uczestniczyli w odkryciu pozasłonecznego układu planetarnego, w którym planeta krąży wokół dwóch słońc. Większość odkrytych dotychczas planet pozasłonecznych krąży wokół pojedynczych gwiazd. Praca opisująca odkrycie ukazała się w „The Astrophysical Journal”. >> Wizualizacja pozasłonecznego układu planetarnego
Badacze z Wydziału Fizyki przy użyciu technologii światłoczułych elastomerów zbudowali mikrorobota naśladującego ruch gąsienicy. 15-milimetrowej długości robot czerpie energię oraz jest sterowany przy pomocy modulowanej wiązki lasera. >>
Zdjęcie mikrorobota naśladującego ruch gąsienicy
Dr Marcin Pilipczuk z Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki jest kolejnym badaczem z UW, który otrzymał najbardziej prestiżowy europejski grant badawczy – przyznawany przez Europejską Radę ds. Badań (European Research Council). >>

 

W latach 2007-2016 ERC przyznała granty naukowcom z Polski 25 razy, 12 razy – pracownikom Uniwersytetu.

Zdjęcie dr. Marcina Pilipczuka
Naukowcy z Laboratorium Diagnostyki Zarażeń Pasożytniczych i Odzwierzęcych AmerLab jako pierwsi w Polsce potrafili przeprowadzić badania serologiczne pozwalające potwierdzić zarażenie wirusem Zika. >>

 

AmerLab to jedna z 7 spółek spin-off, które powstały w ostatnich latach na Uniwersytecie.

Zdjęcie laboratorium CeNT UW
W 2016 roku naukowcy poinformowali świat o dwóch detekcjach fal grawitacyjnych powstałych w skutek zderzenia dwóch czarnych dziur. Pierwszy raz badaczom udało się zaobserwować fale we wrześniu, drugi raz w grudniu 2015 roku. W odkryciu brali udział fizycy z Obserwatorium Astronomicznego UW. >> Wizualizacja zderzenia dwóch czarnych dziur
W syryjskiej Palmyrze znajduje się jeden z największych na świecie kompleksów wykopaliskowych. Starożytne obiekty wpisane są na listę zabytków UNESCO. W 2016 roku przedstawiciele Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej jako pierwsi zagraniczni eksperci uzyskali dostęp do ruin Palmyry. Było to kilka dni po odbiciu miasta z rąk tzw. Państwa Islamskiego, które przez rok sprawowało kontrolę nad tymi terenami. >> Zdjęcie rzeźby lwa

 

Więcej o badaniach

Na łamach magazynu „Nature” opublikowano ranking „wschodzących gwiazd nauki”. Uniwersytet znalazł się na 96. miejscu na świecie oraz na 3. miejscu w Europie Południowej i Wschodniej.

Raport „Nature Index 2016 Rising Stars” podsumowuje osiągnięcia naukowe z ostatnich 4 lat. Opiera się o wskaźnik WFC (weighted fractional count), odnoszący się do dorobku publikacyjnego poszczególnych krajów i instytucji w 68 prestiżowych czasopismach z zakresu nauk przyrodniczych. Polska została wymieniona jako jeden z krajów, który odnotował najwyższy wzrost w rankingu. >>

 

Magazyn "Nature" (otwiera się w nowym oknie)

 

Uniwersytet jest obecny w ponad 20 krajach na 5 kontynentach, dzięki wykopaliskom archeologicznym.W wielu punktach naukowcy prowadzą prace już od kilkunastu, a nawet kilkudziesięciu lat.

Archeolodzy zajmujący się starożytnością Egiptu mają do dyspozycji uniwersytecką stację terenową w Kairze, założoną w 1959 roku. Polskie teleskopy stoją w obserwatorium Las Campanas, położonym na pustyni Atacama, w Chile. Uniwersyteccy astronomowie dokonują stamtąd wielkoskalowych przeglądów nieba. Wkrótce także na Ukrainie uczelnia będzie miała „swoje miejsce”. Wspólnie z Przykarpackim Uniwersytetem w Iwano-Frankiwsku odnawia Obserwatorium Astronomiczno-Meteorologiczne im. Józefa Piłsudskiego UW, na szczycie góry Pop Iwan, w Zachodniej Ukrainie, otwarte w 1938 roku.

UW na świecie - mapa badań